Python Matematiksel İşlemler

Python’da toplama, çıkarma, çarpma ve bölme gibi temel matematiksel işlemleri pratik örneklerle öğrenin.

Python, günlük hayatta karşılaştığımız temel matematiksel işlemleri (toplama, çıkarma, çarpma, bölme vb.) kolayca yapabileceğimiz güçlü ve sezgisel bir dildir. İşte bu işlemleri günlük hayattan örneklerle açıklayalım: --- ### 1. Toplama İşlemi (`+`) İki veya daha fazla sayıyı bir araya getirip toplamını bulmak için kullanılır. **Günlük Hayattan Örnek:** Market alışverişinde sepetinizdeki ürünlerin toplam fiyatını hesaplama. ```python # Ürün fiyatları elma_fiyati = 5.50 # TL ekmek_fiyati = 8.00 # TL sut_fiyati = 12.75 # TL # Toplama işlemi toplam_fiyat = elma_fiyati + ekmek_fiyati + sut_fiyati print(f"Alışverişinizin toplam fiyatı: {toplam_fiyat} TL") # Çıktı: Alışverişinizin toplam fiyatı: 26.25 TL ``` --- ### 2. Çıkarma İşlemi (`-`) Bir sayıdan başka bir sayıyı çıkararak farkı bulmak için kullanılır. **Günlük Hayattan Örnek:** Cüzdanınızdaki paradan bir ürünün fiyatını çıkararak ne kadar paranızın kaldığını bulma. ```python # Cüzdanınızdaki para ve almak istediğiniz ürünün fiyatı cuzdan_parasi = 100 # TL kitap_fiyati = 45.99 # TL # Çıkarma işlemi kalan_para = cuzdan_parasi - kitap_fiyati print(f"Kitabı aldıktan sonra kalan para: {kalan_para} TL") # Çıktı: Kitabı aldıktan sonra kalan para: 54.01 TL ``` --- ### 3. Çarpma İşlemi (`*`) Bir sayıyı belirli sayıda kez kendisiyle toplamak veya bir şeyin tekrar eden miktarını bulmak için kullanılır. **Günlük Hayattan Örnek:** Bir sinemada 3 arkadaş için bilet alırken toplam ödenecek tutarı hesaplama. ```python # Bilet fiyatı ve kişi sayısı bilet_fiyati = 35.00 # TL arkadas_sayisi = 3 # Çarpma işlemi toplam_bilet_fiyati = bilet_fiyati * arkadas_sayisi print(f"{arkadas_sayisi} kişi için toplam bilet fiyatı: {toplam_bilet_fiyati} TL") # Çıktı: 3 kişi için toplam bilet fiyatı: 105.0 TL ``` --- ### 4. Bölme İşlemi (`/`) Bir sayıyı eşit parçalara bölmek veya bir grubun ortalamasını bulmak için kullanılır. **Günlük Hayattan Örnek:** Bir grup arkadaş arasında restoran faturasını eşit olarak bölüştürme. ```python # Restoran faturası ve kişi sayısı restoran_faturasi = 245.50 # TL kisi_sayisi = 4 # Bölme işlemi her_kisi_basi = restoran_faturasi / kisi_sayisi print(f"Her bir kişinin ödemesi gereken tutar: {her_kisi_basi} TL") # Çıktı: Her bir kişinin ödemesi gereken tutar: 61.375 TL # NOT: Python'da tek slash (/) ile yapılan bölme işlemi her zaman ondalıklı (float) bir sonuç verir. ``` --- ### 5. Modulus (Kalan) İşlemi (`%`) Bölme işleminden sonra kalanı bulmak için kullanılır. Özellikle bir sayının çift mi tek mi olduğunu kontrol etmek, günleri haftaya çevirince kalan gün sayısını bulmak gibi durumlarda çok işe yarar. **Günlük Hayattan Örnek:** 10 kurabiyeyi 3 kişiye eşit olarak paylaştırdığınızda geriye kaç kurabiye kalacağını bulma. ```python # Toplam kurabiye ve kişi sayısı toplam_kurabiye = 10 kisi_sayisi_kurabiye = 3 # Modulus işlemi (kalanı bulma) kalan_kurabiye = toplam_kurabiye % kisi_sayisi_kurabiye print(f"{toplam_kurabiye} kurabiye, {kisi_sayisi_kurabiye} kişiye paylaştırıldığında kalan kurabiye: {kalan_kurabiye}") # Çıktı: 10 kurabiye, 3 kişiye paylaştırıldığında kalan kurabiye: 1 ``` --- ### 6. Üs Alma İşlemi (`**`) Bir sayının kendisiyle belirli sayıda çarpımını (üssünü) bulmak için kullanılır. **Günlük Hayattan Örnek:** Bir karenin kenar uzunluğu bilindiğinde alanını hesaplama (alan = kenar * kenar yani kenar^2). ```python # Karenin kenar uzunluğu (metre cinsinden) karenin_kenari = 7 # metre # Üs alma işlemi (kenarın karesi) karenin_alani = karenin_kenari ** 2 # veya karenin_kenari * karenin_kenari print(f"Kenarı {karenin_kenari} metre olan bir karenin alanı: {karenin_alani} metrekare") # Çıktı: Kenarı 7 metre olan bir karenin alanı: 49 metrekare ``` --- ### 7. Tam Sayı Bölme İşlemi (`//`) Bölme işleminden sonra sadece tam sayı kısmını (virgülden önceki kısmı) almak için kullanılır. Kalan kısmı atar. **Günlük Hayattan Örnek:** 50 TL'niz var ve tanesi 7 TL olan elmalardan kaç *tam* adet alabileceğinizi bulma. ```python # Toplam para ve elma birim fiyatı param_var = 50 # TL elma_birim_fiyati = 7 # TL # Tam sayı bölme işlemi alinabilecek_tam_elma = param_var // elma_birim_fiyati print(f"{param_var} TL ile tanesi {elma_birim_fiyati} TL olan elmalardan {alinabilecek_tam_elma} adet tam alabilirim.") # Çıktı: 50 TL ile tanesi 7 TL olan elmalardan 7 adet tam alabilirim. ``` --- ### İşlem Önceliği (Operator Precedence) Matematikte olduğu gibi Python'da da işlemlerin belirli bir sırası vardır (örneğin, çarpma ve bölme toplama ve çıkarmadan önce yapılır). Buna **işlem önceliği** denir. Genellikle "Parantez, Üs Alma, Çarpma/Bölme/Modulus, Toplama/Çıkarma" (PEMDAS/BODMAS) sırası geçerlidir. **Günlük Hayattan Örnek:** Bir faturada hem indirim hem de KDV varsa, önce indirimi düşüp sonra KDV'yi eklemek gibi bir sıra takip etmeniz gerekir. ```python # Örnek 1: Çarpma, toplamadan önce yapılır sonuc1 = 5 + 3 * 2 # Önce 3 * 2 = 6 yapılır, sonra 5 + 6 = 11 print(f"5 + 3 * 2 = {sonuc1}") # Çıktı: 5 + 3 * 2 = 11 # Örnek 2: Parantez, işlem önceliğini değiştirir sonuc2 = (5 + 3) * 2 # Önce parantez içi 5 + 3 = 8 yapılır, sonra 8 * 2 = 16 print(f"(5 + 3) * 2 = {sonuc2}") # Çıktı: (5 + 3) * 2 = 16 ``` Parantezler (`()`) her zaman en yüksek önceliğe sahiptir ve istediğiniz işlemin önce yapılmasını sağlamak için kullanılabilir. --- Gördüğünüz gibi, Python'da temel matematiksel işlemler oldukça sezgiseldir ve günlük hayatta karşılaştığımız birçok hesaplama problemini çözmek için kolayca kullanılabilir. Değişkenler ve `print()` fonksiyonu ile sonuçları anlaşılır bir şekilde görüntülemek de işleri daha pratik hale getirir.
Son Paylaşımlar
Kategoriler
Etiketler
#python matematik # python operatörler # python hesaplama